Dom Herbat Blog – Wszystko o herbacie


1 komentarz

Zasady parzenia herbat

Jakość przygotowanej herbaty zależy od wody (im woda twardsza tym gorszy smak herbaty), sposobu przechowywania herbaty, no ale przede wszystkim od czasu zaparzania.

Herbata ile? temp. wody: czas parzenia:
Biała: 1 łyżeczkę/ filiżankę 70-85 °C* 7-9 min.
Zielona Gunpowder: 1 łyżeczkę/ filiżankę 70-80 °C 3-4 min. **
Zielona Chun Mee: 1 łyżeczkę/ filiżankę 70 °C 3-4 min. **
Zielona chińska: 1 łyżeczkę/ filiżankę 75-90 °C 3-4 min. **
Zielona japońska: 1 łyżeczkę/ filiżankę 60-75 °C  **** do 2 min. **
Zielona aromat.: 1 łyżeczkę/ filiżankę 80-90 °C 3-4 min.
Czarna: pół łyżeczki/ filiżankę 96°C   (biały wrzątek)*** 4-5 min.
Czarna Darjeeling: pół łyżeczki/ filiżankę 96°C   (biały wrzątek) 3 min.
Czarna aromat.: pół łyżeczki/ filiżankę 96 °C  (biały wrzątek) 4-5 min.
Czerwona Oolong: pół łyżeczki/ filiżankę 96 °C  (biały wrzątek) 5 min.
Czerwona Pu Erh: pół łyżeczki/ filiżankę 96 °C  (biały wrzątek) 3-5 min.
Rooibos: 1 łyżeczkę/ filiżankę 96 °C  (biały wrzątek) 3-5min.
Mate: 1 łyżeczkę/ filiżankę 70 °C 3-5min.
La Pacho: 1 łyżeczkę/ filiżankę gotować na wolnym ogniu 5-15 min. -odstawić na 5 min.-odcedzić

Dom Herbat

* Woda po 3-4 minutach od zagotowania osiąga temperaturę 90 °C, w 12 min spada do 75 °C.

**Herbata zielona z pierwszego parzenia ma działanie pobudzające, z drugiego i trzeciego uspokajające

***Biały wrzątek – stan gotującej się wody przed mocnym wrzeniem, kiedy woda robi się mętna. Według chińskiej sztuki parzenia herbaty woda podczas wrzenia traci rozpuszczone w niej powietrze. Powinniśmy więc zwrócić uwagę, aby nie doprowadzać wody do długotrwałego wrzenia. Nawet jeśli woda ma przestygnąć do zalania herbaty zielonej.

**** Uwagi do zielonych herbat japońskich:

Sencha, Fukuyu – woda o temp. 60 C; parzyć 2 minuty
Bancha, Genmaicha – woda o temp. 90 C; parzyć 1 minutę
Kokeicha – woda temp. 80 C; parzyć 1 minutę


1 komentarz

Oznaczenia herbat

Kupując w specjalistycznych sklepach herbatę często można spotkać się ze skrótem przed nazwą herbaty.Jest to nic innego jak skrót terminów angielskich oznaczających klasyfikację herbaty według wyglądu i rodzaju liści. Podział ten związany jest z wielkością liści, dlatego rożnej wielkości liście mogą mieć jednakową jakość. Rożnica tkwi w tym, że herbata o mniejszych liściach zaparzy się szybciej.

Oznaczenie poszczególnych liter:

T (Tip) – herbata z nierozwiniętych pąków liści.
F (Flowery) – herbata kwiatowa (pączek i dwa listki.)
G (Golden) – herbata o złocistym kolorze naparu.
O (Orange) – herbata z długich liści.
P (Pekoe) – herbata z liści krótszych i grubszych.
S (Souchong) – herbata z najgrubszych liści, podłużnie zwiniętych.
B (Broken) – herbata z łamanych liści.
F (Fannings) – miał i odsiew
M (Mixed) – mieszanka.

Jeśli za literami określającymi stopień gradacji pojawia się „1” to oznacza to herbatę o absolutnie najlepszej jakości.

  • FF– zbiór First Flush w miesiącach marzec- kwiecień (pierwszy, wiosenny zbiór); herbaty Darjeeling z tego zbioru wyróżniają się niezwykle delikatnym i kwiatowym aromatem.
  • Inbetween– herbata „pośrednia” zbierana w miesiącach kwiecie-maj (pomiędzy First Flush a Second Flush) – nie należy do herbat luksusowych.
  • SF– zbiór Second Flush zbiór w miesiącach maj-czerwiec
  • Autumnal (zbiór jesienny) – cechuje się trochę bardziej cierpkim smakiem niż Second Flush. Uprawiana jest na większą skalę, choć nie należy do herbat wysokiej jakości.
  • Monsun – herbata zebrana w okresie monsunu letniego przy wysokich opadach i sprzyjającej temperaturze. Z powodu masowej produkcji zbiór ten nie należy do herbat wysokiej jakości
  • Highgrown – herbata uprawiana na dużych wysokościach w górskim, wilgotnym klimacie. Oznaczenie dotyczy przeważnie herbat cejlońskich.

BIO EKO – herbata oznaczona tym znakiem została zebrana z plantacji, na której nie stosowano nawozów sztucznych i chemicznych środków ochrony roślin.
Flugtee – herbaty przylatujące do Europy samolotem najwyżej 12 dni po zbiorach. Smakosze czekają na nie przez cały rok, ponieważ stanowią prawdziwą rozkosz dla podniebienia.
Selfdrinker – herbata zachowująca swoje właściwości smakowe niezależnie od użytej wody (większość herbat Oolong, niektóre zielone i czarne, np. Bancha).

Flugtee-2009 Darjeeling first flush FTGFOP1

Flugtee-2009 Darjeeling first flush FTGFOP1

Herbata o całych liściach:

  • FOP – Flowery Orange Pekoe- jest to herbata zrobiona z pierwszego liścia pędu i końcowego pączka. Są w niej młode, miękkie, delikatne listki i tipsy(szczytowe);
  • GFOP – Golden Flowery Orange Pekoe – jest to herbata ze „złotymi tipsami”, czyli koniuszkami złocistożółtych pączków;
  • TGFOP – Tippy Golden Flowery Orange Pekoe- jest to herbata zawierająca duże ilości złotych tipsów;
  • FTGFOP – Finest Tippy Golden Flowery Orange Pekoe – jest to FOP o bardzo wysokiej jakości;
  • SFTGFOP – Special Finest Tippy Golden Flowery Orange Pekoe- najwyższej jakości FOP.
  • OP – Orange Pekoe- jest to herbata o długich, spiczastych liściach, większych od FOP, rzadko zawiera tipsy;
  • P – Pekoe- herbata z krótszych, mniej delikatnych liściach niż OP;
  • FP – Flowery Pekoe- liście te zwijane są w kulki;
  • PS – Pekoe Souchong- zawierają krótsze i twardsze liście niż P;
  • S – Souchong- herbata o dużych liściach, które zwija się podłużnie otrzymując nierówne kawałki. Często są to herbaty chińskie „dymne”

Herbata o liściach łamanych:

W przypadku herbat łamanych do określenia dodajemy literę B – Broken (łamane). Skróty oznaczają dokładnie to samo co powyższe z tym, że należy dodać przedrostek „połamane”.

  • GFBOP – Golden Flowery Broken Orange Pekoe – mieszanka z łamanych długich liści oraz krótszych i nieco grubszych o złocistym naparze.;
  • GBOP – Golden Broken Orange Pekoe – herbata zawierająca łamane długie i grube liście o złocistym naparze;
  • TGBOP – Tippy Golden Broken Orange Pekoe – herbata z łamanych długich i grubych liści z dodatkiem młodych pączków;
  • TGFBOP – Tippy Golden Flowery Broken Orange Pekoe – wysokiej jakości herbata zawierająca najmłodsze pędy herbat oraz łamane długie i grube liście;
  • FBOP – Flowery Broken Orange Pekoe – herbata zawierająca łamane długie i grube liście oraz najmłodsze pędy;
  • BOP – Broken Orange Pekoe – herbata zawierająca łamane długie i grube liście;
  • BP – Broken Pekoe;
  • BPS – Broken Pekoe Souchong – zawiera łamane grube liście oraz podłużnie zwinięte duże liście o nieregularnych wielkościach.

Miał lub pył to najdrobniejsze okruchy liści, które wykorzystuje się do produkcji herbat ekspresowych w torebkach, bo muszą się one szybko zaparzać. W tym przypadku w skrócie pojawi się litera F (Fannings) lub D (Dust)

Miał:

  • BOPF (ang. Broken Orange Pekoe Fannings)  – główna klasa herbaty na Cejlonie, w Indonezji, południowych Indiach, Kenii, Mozambiku, Bangladeszu i Chinach. Herbata czarna z pewnymi dodatkami, o jednorodnych rozmiarach cząstek, bez pączków. W Indonezji znana jako „BOP fine” lub „small-leaf BOP” (drobna BOP, BOP o małych liściach)
  • TGFOF ( ang. Tippy Golden Flowery Orange Fannings)
  • GFOF (ang. Golden Flowery Orange Fannings)  – wysokiej jakości herbata stosowana w Darjeeling do produkcji herbat ekspresowych
  • FOF ( ang. Flowery Orange Fannings)  – popularna w Assam , Dooars i Bangladeszu. Rozmiary niektórych liści zbliżone do niższej klasy herbat o liściach łamanych
  • OF (ang. Orange Fannings) – z północnych Indii i niektórych regionów Afryki oraz Ameryki Południowej
  • PF ( ang. Pekoe Fannings)

Pył:

  • D1 (ang. Dust 1)  – z Cejlonu, Indonezji, Chin, Afryki, Ameryki Południowej i południowych Indii
  • PD/PD1 (ang. Pekoe Dust/Pekoe Dust 1)  – produkowana głównie w Indiach.


Dodaj komentarz

Historia herbaty

Chiny

Według jednej z legend początki herbaty sięgają 2737 roku p.n.e., w którym chiński cesarz Szen Nung przypadkowo zaparzył pierwszy napar z liści herbaty. Zgodnie z inną opowieścią, pierwszy był hinduski mnich Bodhidharma. Prawda jest trudna do ustalenia; wiadomo, że herbatę od dawna znali Chińczycy, jednak pierwsze zapiski na jej temat pochodzą dopiero z VIII wieku p.n.e., z księgi Chou Huna (770 rok p.n.e.).

W VIII wieku chiński poeta Lu You napisał Świętą księgę herbaty, zawierającą opis krzewu herbacianego, narzędzi do zbioru i selekcji liści, przyborów do ceremonii przyrządzania i picia herbaty. Zawierała również spis plantacji i wielbicieli tego napoju.

Herbata poza Chinami

Dopiero ok. 803 roku n.e. mnich Dengyo Daishi przywiózł z Chin pierwsze nasiona krzewu herbacianego do Japonii, gdzie rozpoczęto jej uprawę.

Kultura związana z piciem herbaty przyjęła w obu krajach zupełnie odmienne postaci. Różnice wynikają głównie z odmiennego podejścia filozoficznego. W Japonii narodziła się ceremonia parzenia herbaty związana z ascetyczną filozofią i estetyką buddyzmu zen, zwana Cha-no-yu, Droga Herbaty, która do dzisiaj kultywowana jest w tym kraju. Jest to sztuka, która odznacza się umiłowaniem piękna. Okakura Kakuzo, autor monografii Księga herbaty, określa tę ceremonię jako kult oparty na adoracji piękna istniejącego pośród przyziemnych realiów codziennej egzystencji. Obrzędy chińskie natomiast, dużo starsze od japońskich, związane z taoizmem i konfucjanizmem oraz wierzeniami i praktykami różnych ludów zamieszkujących kontynentalne Chiny ulegały na przestrzeni wieków silnej regionalizacji. Dziś w całych Chinach można napotkać rozliczne ceremonie picia herbaty charakterystyczne np. dla różnych mniejszości narodowych. Herbata w Chinach darzona jest tak dużą estymą że stanowi nawet kluczowy element tradycyjnych chińskich zaślubin.

Herbata pojawiła się w Mongolii pod koniec V wieku n.e., a w Tybecie w 620 n.e., w Tybecie bardzo szybko stała się podstawowym (obok kumysu) napojem, a w Mongolii upowszechniła się w XII wieku. Jednakże, w odróżnieniu od Chin i Japonii nie wykształcono tam tak rozbudowanych ceremonii picia herbaty, zaś sam proces przyrządzania i smak herbaty znacząco się różnił od chińskiego wzoru.

Podróż do Europy

Po raz pierwszy z herbatą zetknęli się, w pierwszej połowie XVI wieku, Rosjanie, w czasie podboju Syberii i kontaktów dyplomatycznych z Chinami. Pierwsze w Zachodniej Europie informacje o herbacie pochodzą z końca XVI wieku (Marco Polo o niej nie wspomina). Podał je jezuita J.P. Maffei (1589) w dziele Historia Indii. Po nim o herbacie pisali Mikołaj Trigault (1615) i Alvaro Samedo (1643).

Po nich, znacznie większy zakres informacji podał polski misjonarz, podróżnik i przyrodnik Michał Boym, zauważając dwa rodzaje herbaty: zieloną i żółtą (tzw. kwiatową), oraz że liście suszy się również na ogniu, nie tylko na słońcu. W rękopisie Rerum Sinensium Compendiosa Descriptio, napisanym przed rokiem 1656, opisał herbatę w sposób następujący:

Krzew, z którego liści przygotowany jest słynny w całych Chinach napój, nazywany jest Cia. Zbierają liście na wzgórzach, suszą je na małym ogniu na żelaznych siatkach i zalewają wrzącą wodą, przez co jest zielony lub żółty. Zwykle rozkoszują się pijąc go w stanie gorzkim. Dodając do niego słodyczy, często częstują nim gości. Japończycy mieszają proszek z liści z wodą i piją. Jednostka wagi najlepszej herbaty kosztuje często bardzo drogo. Orzeźwia przy upałach, zapobiega tworzeniu się kamieni i senności.

Do Europy herbatę przywieźli Holendrzy na początku XVII wieku. Do Anglii herbata trafiła w 1658 za sprawą kupca Thomasa Garrawaya. W 1618 herbata pojawiła się w Rosji jako dar cesarza Chin dla cara Michała I Romanowa.

Polska

Pierwsze znane wzmianki o herbacie pojawiają się w liście króla Jana II Kazimierza do żony Ludwiki Marii (XVII wiek). Początkowo była traktowana jako ziele lecznicze i zwyczaj picia herbaty rozpowszechnił się dopiero w drugiej połowie XVIII wieku, pomogły w tym również dobre stosunki handlowe pomiędzy Polską i Anglią. Ze względu na wysoką cenę napój ten pity był jedynie na dworze królewskim, dworach magnackich oraz bogatej szlachty i mieszczan. W XIX wieku nastąpiło dalsze upowszechnienie dzięki samowarom sprowadzonych przez wojska rosyjskie